Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Menopauzy i Andropauzy dotyczące stosowania lokalnej terapii hormonalnej u kobiet w okresie menopauzy

Zmiany w układzie moczowo-płciowym po menopauzie określane mianem atrofii urogenitalnej (urogenital atrophy – UGA) dotyczą wszystkich narządów układu moczowo-płciowego. Atrofia urogenitalna obejmuje m.in. atrofię nabłonka pochwy, zmniejszenie elastyczności i rozmiarów pochwy, zmianę flory bakteryjnej pochwy, zwiększenie pH pochwy, atrofię sromu i łechtaczki, zmiany zanikowe nabłonka cewki moczowej, zmniejszenie wypełnienia okołocewkowego splotu żylnego oraz zwiększoną aktywność mięśnia wypieracza pęcherza moczowego. Powoduje to wystąpienie u kobiet w wieku menopauzalnym szeregu uciążliwych dolegliwości w postaci świądu sromu, suchości pochwy, upławów, dyspareunii czy dyzurii. Atrofia urogenitalna może leżeć u podłoża konkretnych jednostek chorobowych, takich jak: wtórne stany zapalne sromu, zanikowe starcze zapalenie pochwy i cewki moczowej, nietrzymanie moczu, nawracające infekcje pochwy, cewki i pęcherza moczowego czy zaburzenia statyki narządów moczowo-płciowych. Problem UGA narasta wraz z wiekiem kobiet. Częstość występowania klinicznie jawnych objawów atrofii pochwowej u kobiet ocenia się na 50% w grupie kobiet 50–60-letnich oraz na 72% u kobiet 70-letnich [1, 2].

Pomimo tego tylko 1/4 kobiet z wyżej wymienionymi dolegliwościami szuka pomocy lekarskiej. Za przyczyny tej sytuacji uznaje się uwarunkowania kulturowe, niechęć pacjentek w tym wieku do odwiedzania ginekologa czy też publikacje nieprzychylne terapii hormonalnej. Winna jest też część lekarzy prowadzących negatywnie nastawionych do jakiejkolwiek postaci hormonoterapii pomenopauzalnej [3].

Przyczyną UGA jest małe stężenie steroidów płciowych (przede wszystkim estrogenów i androgenów) pojawiające się w okresie menopauzalnym.

W ocenie stopnia nasilenia atrofii pochwowej bardzo przydatna jest skala Glorii Bachmann (vaginal health

index; tab. I) [4].

Działanie lokalnej terapii hormonalnej

Estrogenoterapia dopochwowa, zwana lokalną terapią hormonalną (local hormone therapy – LHT), zastosowana u kobiet z UGA odwraca zmiany z nią związane, zwiększając grubość śluzówki i elastyczność ścian pochwy, zmniejszając pH pochwy, przywracając prawidłową mikroflorę pochwy, zabezpieczając drogi moczowo-płciowe przed nawrotowymi stanami zapalnymi, powodując podwyższenie ciśnienia zamykającego w cewce moczowej oraz hamując aktywność mięśnia wypieracza [5].

Zalecenia terapeutyczne

W leczeniu...


View full text...