Lekarze chcą odrzucenia reformy, ministerstwo mówi: prace trwają

Samorząd lekarski chce, żeby przygotowany przez Ministerstwo Zdrowia projekt nowelizacji ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty został w całości odrzucony i napisany od nowa. Z informacji płynących z resortu wynika jednak, że o wstrzymaniu prac nie ma mowy.

Naczelna Rada Lekarska (NRL) domaga się odrzucenia w całości projektu nowelizacji ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty.
Chce nowego projektu, przygotowanego we współpracy z samorządem lekarskim i organizacjami reprezentującymi lekarzy.
Największe zastrzeżenia NRL dotyczą zmian w systemie kształcenia lekarzy.
Lekarze krytykują również plan wprowadzenie Państwowego Egzaminu Kompetencyjnego (PEK), większą formalizację specjalizacji oraz możliwości kierowania lekarzy do szpitali powiatowych.
Samorząd krytykuje także propozycje zaostrzenia odpowiedzialności zawodowej lekarzy, m.in. możliwość zawieszenia prawa wykonywania zawodu za niedopełnienie obowiązku doskonalenia zawodowego, uznając te rozwiązania za nieproporcjonalne i nieuzasadnione.
Ministerstwo Zdrowia nie zamierza wstrzymywać prac nad ustawą.

Sygnały, że resort chce zrobić krok w tył w sprawie ustawy, pojawiły się pod koniec ubiegłego tygodnia, po spotkaniu kierownictwa Ministerstwa Zdrowia z reprezentacją samorządu lekarskiego. Odbyło się ono dzień po konferencji Jolanty Sobierańskiej-Grendy, w trakcie której szefowa MZ przedstawiła pakiet zmian w ochronie zdrowia. Ich celem ma być m.in. wyeliminowane kominów płacowych. Ministerstwo chce to zrobić, na przykład wprowadzając limit w wynagrodzeniach lekarzy (stawka 240 zł za godzinę).

Na spotkaniu lekarze - MZ ustalono m.in., że powstanie zespół, na którego czele stanie wiceminister Tomasz Maciejewski. Osoba szefa zespołu jest tu o tyle istotna, że za przygotowanie projektu zmian w ustawie o zawodzie lekarza odpowiadała wiceminister Katarzyna Kęcka. Przypomnijmy, że kilka tygodni temu Naczelna Rada Lekarska złożyła do premiera wniosek o jej odwołanie.

Jak poinformowało Ministerstwo Zdrowia, zespół z Maciejewskim na czele będzie prowadził prace nad rozwiązaniami „dotyczącymi zarówno ustawy o izbach lekarskich, jak i ustawy o zawodzie lekarza, stanowiąc forum dalszego dialogu między resortem a samorządem lekarskim”.

Ministerstwo Zdrowia, odpowiadając na pytania „Menedżera Zdrowia”, zapewniło, że prace nad nowelizacją ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty nie zostały wstrzymane. – Zakończył się etap konsultacji społecznych i zaczyna się analiza zgłoszonych uwag – poinformowało Biuro Komunikacji MZ.

Jankowski: Jesteśmy rozczarowani. Zabrakło choćby informacji, jak skrócić kolejki– Bardzo dużo słów, dużo deklaracji, wciąż mało konkretów, ale wychodzę ze spotkania z nadzieją, że po tych silnych emocjach rozpocznie się praca i współpraca – powiedział Łukasz Jankowski, szef Naczelnej Izby Lekarskiej, po spotkaniu z szefową resortu zdrowia Jolantą Sobierańską-Grendą.

Samorząd lekarski nie zmienia zdania

Projekt ustawy o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz niektórych innych ustaw jeszcze na etapie prac w resorcie zdrowia wywoływał ostrą krytykę w środowisku lekarskim. Sprzeciw budziły zapowiedzi dotyczące na przykład skrócenia stażu. Dokument został opublikowany i skierowany do konsultacji 8 czerwca.

Już kilka dni później Naczelna Rada Lekarska opublikowała stanowisko, w którym czytamy, że „zdecydowana większość zmian, jakie Ministerstwo Zdrowia przewidziało w projekcie ustawy w obszarze kształcenia i egzaminowania lekarzy, jest nie do przyjęcia dla środowiska lekarskiego, dlatego Naczelna Rada Lekarska wnioskuje o zaprzestanie dalszych prac nad tym projektem ustawy”.

W stanowisku prezydium z 10 lipca 2026 r. ten postulat został podtrzymany.

– Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej wnioskuje o odrzucenie projektu w całości i przygotowanie nowego w uzgodnieniu z samorządem lekarskim i innymi organizacjami reprezentującymi lekarzy – czytamy. Lista zastrzeżeń jest długa.

NRL negatywnie ocenia fakt, że ministerialny projekt zmierza do skrócenia, a docelowo do likwidacji stażu podyplomowego oraz tworzenia kolejnych egzaminów państwowych. Zdaniem NRL nowelizacja:

nadmiernie formalizuje szkolenie specjalizacyjne;
tworzy możliwości naboru na specjalizację poza systemem postępowania kwalifikacyjnego;
pozwala na „siłowe" skierowania lekarzy do szpitali powiatowych w celu realizacji szkolenia specjalizacyjnego (co sprowadza rolę specjalizującego się lekarza do wypełnienia braków kadrowych);
pogarsza sytuację lekarzy korzystających w trakcie szkolenia specjalizacyjnego z ustawowej ochrony rodzicielstwa, macierzyństwa, zdrowia lub niepełnosprawności;
odbiera prawo do zmiany miejsca szkolenia specjalizacyjnego lub wprowadza restrykcje związane z niepodjęciem szkolenia specjalizacyjnego;
przywraca obowiązkową część ustną PES dla osób, które uzyskały wysoki wynik z części testowej oraz przerzuca na samorząd lekarski obowiązki, które powinny pozostawać w kompetencji właściwych instytucji systemu ochrony zdrowia.

Studenci i młodzi lekarze skrytykowali ministerialny projekt. „W 95 proc. ta ustawa jest wadliwa”– Będziemy zwalczać wszelkimi dostępnymi metodami szkodliwe przepisy zawarte w projekcie nowelizacji ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty – zapowiedzieli przedstawiciele Porozumienia Rezydentów. Przeciwko planom Ministerstwa Zdrowia, przede wszystkim dotyczącym skrócenia staży podyplomowego, głośno zaprotestowali również studenci medycyny. W ciągu dwóch tygodni pod listami otwartymi do rektorów uczelni medycznych zebrali 9,5 tys. podpisów.

Nowy egzamin dla rezydentów, pozbawienie PWZ za brak szkoleń

Wśród innych rozwiązań zawartych w ministerialnym projekcie, jednoznacznie krytykowanych przez NRL, jest też zmiana w art. 18. Zdaniem NRL, sprowadza się ona do tego, że lekarzowi, który nie dopełnił obowiązku doskonalenia zawodowego, zawsze będzie zawieszane prawo wykonywania zawodu.

– Rozwiązanie takie nie jest praktykowane w innych zawodach zaufania publicznego (np. radcowie prawni) i jawi się jako skrajnie rygorystyczne. Zawieszenie prawa wykonywania zawodu jest jedną z najsurowszych kar orzekanych przez sądy lekarskie tylko za najbardziej poważne przewinienia zawodowe przy znacznym stopniu winy sprawcy, nie można na równi z takimi karygodnymi zachowaniami stawiać niedopełnienia w terminie obowiązku doskonalenia zawodowego – czytamy.

NRL „zdecydowanie negatywnie” opiniuje również plan wprowadzenia nowego egzaminu dla lekarzy, czyli Państwowego Egzaminu Kompetencyjnego (PEK). Ma się on odbywać po module podstawowym szkolenia specjalizacyjnego. Jego zaliczenie ma dawać lekarzom w trakcie specjalizacji uprawnienie do samodzielnego dyżurowania i realizowania świadczeń zdrowotnych.

– Projektowane przepisy dotyczące PEK powinny zostać usunięte z projektu ustawy w całości. Nie wykazano rzeczywistego problemu systemowego, który uzasadniałby stworzenie kolejnego państwowego egzaminu w procesie kształcenia specjalizacyjnego lekarzy. Z uzasadnienia projektu ustawy nie wynika, aby obowiązujący model szkolenia specjalizacyjnego nie zapewniał odpowiedniej weryfikacji kompetencji lekarzy lub nie gwarantował bezpieczeństwa pacjentów – uważa NRL.

Według samorządu wprowadzenie PEK prowadziłoby do mnożenia egzaminów państwowych, które nie mają wpływu na podniesienie jakości kształcenia ani bezpieczeństwa pacjentów.

– Na szczególną krytykę zasługuje również fakt, że projektowane rozwiązanie podważa znaczenie obowiązującego modelu szkolenia specjalizacyjnego oraz rolę kierownika specjalizacji – czytamy. – Wprowadzenie dodatkowego egzaminu państwowego oznacza w istocie brak zaufania ustawodawcy do systemu szkolenia oraz bieżącej oceny lekarza dokonywanej przez osoby odpowiedzialne za jego kształcenie – stwierdza NRL.